• برزیل: نظامیانی که مداخله سیاسی نمی‌خواهند
      بولسونارو رئیس دولت برزیل رخداد بزرگی را در زندگی سیاسی آمریکای جنوبی رغم زده است جمله‌ا ش کوتاه و ساده بود :” من مایلم وجود حکومت‌های پیشین برزیل را جشن بگیرم.” واکنش‌های مختلفی به این صحبت بوجود آمد ولی جالب است اگر بگوئیم آنانی که بیشترین خودداری را از بروز شعفمندی از چنین سیاستی را ابراز کردند فرماندهان نظامی برزیل بودند.  در مقابل جمله‌ی پر شور و شعف رئیس جمهور بولسونارو در دفاع از نقش نظامیان، صحبت ژنرال بازنشسته و وزیر روابط سیاسی با کنگره برزیل در دولت آقای بولسونارو، آقای کارلوس آلبرتو دو سانتوس کروز بسیار پر معنا […]
  • چشم‌اندازهای نوین بیمه
      مجتبی صدریا- بعد از یک ماه غیبت اجباری جلسه مهمی داشتیم. در بین جلسه بودیم که گوشی تلفن به من منتقل شد و گویا کاری مهم و اورژانسی پیش آمده بود. کسی که از آن طرف خط صحبت می‌کرد لااقل در سطح داده‌ها مرا خوب می‌شناخت. اسم موسسه، حیطه‌های فعالیت ما، تاریخ تولدم، آدرس مسکن و داده‌ها همه درست بودند و گوینده که با سرعت زیادی صحبت می‌کرد و مهلت نمی‌داد که بگویم در جلسه مهمی هستم، مجبورم کرد که بخواهم موضوع صحبت را دقیق کند و با اکراه گفت که از طرف یک شرکت بیمه با من تماس […]
  • پشت پرده یک بحران مالی بزرگ
       مجتبي صدريا- در سال 2015 بحران مالي شديدي گريبانگير اتحاديه اروپا شد و عملا خطري جدي بقاي اتحاديه و حتي ماندن يورو را تهديد مي‌كرد و كشوري كه به نحوي شرايط مالي‌اش اين خطر را تشديد كرد يونان بود. «كوستاو گاوراس» را حتما مي‌شناسيد، خودش يوناني است و برخي از فيلم‌هايش پيرامون يونان است و حال تصميم گرفته آستين‌ها را بالا بزند و شرايط كشوري كه درگير ايدئولوژي‌هاي مختلف بود و مردمانش آنقدر عصباني بودند كه با حركت‌هاي اعتراضي‌شان منطقه يورو را به مرز ازهم‌پاشيده شدن هل ميدادند، فيلمي بسازد با نام «بزرگسالان در اطاق». هدف از ساخت و […]
  • ترکیب جدید فن‌آوری داده‌پردازی و خدمات
      در برخی از کشورهای پیشرفته دنیا اگر شما راننده‌ای با کمتر از دو سال تجربه‌ی رانندگی بودید، حتی اگر راننده‌ای محتاط بودید و در دو سال رانندگیتان پس از دریافت گواهینامه‌ی رانندگی تصادفی نکرده بودید نرخ بیمه‌ی اتومبیل‌تان گران‌تر بود. ولی اخیرا به علت ابتکارات جدید حاصل از فن‌آوری داده‌پردازی و همکاری با شرکت‌های بیمه اوضاع تغییر کرده است ماجرا به این شرح است که یا از طریق نسب یک قوطی سیاه روی وسیله‌ نقلیه‌تان یا خیلی ساده‌تر از طریق موبایلتان شرکت بیمه‌ای نظیر آمودو از یک طرف نحوه‌ی رانندگی شما را ضبط می‌کند و از طرف دیگر به […]
  • استراتژي غير نفتى عربستان
        در سال گذشته و امسال به بهانه چاپ ترجمه کتابم با عنوان «بدین‌سان عربستان سعودی شد» ملاقاتی با بزرگان مذهبی کشورمان داشته‌ام و سعی کردم توضیح دهم که گفتمان رایج ما درباره ابهت و اهمیت منفی وهابیزم است، در صورتی که مساله اصلی را با دقت بیشتری باید مطرح کرد و آن اینکه وهابیزم کنشگر اصلی که در شبه‌جزیره عربستان کنش می‌کند نیست، بلکه از ابتدای قرن بیستم احیای وهابیزم وسیله‌ای در اختیار آل‌سعود بوده است و به منظور تحکیم و استوار کردن قدرت و منافع‌شان در شبه‌جزیره است که مبانی اجتماعی- اقتصادی شکل گیری یک حکومت سعودی […]
  • آرژانتین: پنجره‌ای بر اقتصاد آمریکای جنوبی
     به نظر شما این جمله خود فریبی است یا عوام فریبی: “من در فعالیت اقتصادی شخصیم موفق بوده و هستم پس امور کل جامعه و کشور را نیز به من واگذار کنید تا رفاه و خوشبختی همه را تضمین کنم.” اینها تقریبا جملاتی بود که با قدرت تمام ۴ سال پیش آقای مائوریسیو ماکری وابسته به یکی از ثروتمندترین خانواده‌های آرژانتینی، در آرژانتین به عنوان شعار تبلیغاتی اش استفاده کرد و نتیجتا او را به مقام ریاست جمهوری رساند و قول داد با سیاست‌های اقتصادی خود من‌جمله طرفدار بازار آزاد بودن (نئولیبرال) ابتدا وضع بیزنس مردان و سپس یقینا وضع […]
  • حال اقتصاد جهانی خوب نیست
    مدتی پیش خدمت خوانندگان این ستون عرض کردم حال اقتصاد جهانی خوب نیست و بحران فقط مربوط به کشور ما نیست! روز چهارشنبه ی گذشته صندوق بین المللی پول آمار نگران کننده ای را منتشر کرد، طبق این آمار در شش ماه اول سال ۲۰۱۹ مجموعه ی بدهی شرکت ها، منهای آنهایی که در بخش مالی فعال هستند ۹۱/۴ درصد تولید ناخالصی جهانی را شامل می شود که این رقم ۲۰ رقم بیشتر از میزان  بدهی شرکتها در حدود ۲۰ سال گذشته است. در کل آسیا وضع به شدت نگران کننده است، یعنی از خط قرمز هم رد شده است.  بانک های اروپایی میزان زیادی وام‌های […]
  • ابعاد رکود اقتصادی در جهان
    رکود اقتصادی اول به صورت یک مساله محلی تعریف شده بود. گویا موضوع بر سر این بود که دو غول ایالات متحده و چین شاخ به شاخ شده بودند و تاثیرات منفی بر تولیدات صنعتی بر جهان پدیدار شده بود، ولی ظاهرا اطلاعات دقیق‌تر موسسات مالی و مشاوره مدیریت تولید جهان نشان می‌دهد در تابستان امسال کل تولید صنعتی جهان نسبت به سال ۲۰۱۲ به پایین‌ترین میزان خود رسیده است. ‌جی پی مورگان‌ با داده‌هایی که اخیرا برملا کرده است نشان می‌دهد شرایط روحی مدیران تولید در دنیا به شدت خراب است. طبق داده‌های این شرکت خدمات مالی و بانکداری […]
  • رکویم برای گلوبالیزیشن
      سال ۱۹۷۸ بود بیل کلینتون به مثابه رئیس جمهور حزب دموکرات در ایالات متحده با بینشی برای اقتصاد آمریکا تاکید زیادی بر” آی تی” داشت، مفهوم جهانی شدن و جهانی کردن را به مثابه مفهوم اساسی کنش ایالات متحده در جهان تصویب کرد این اعلام موضع اندکی بعد از چاپ کتاب “ووگِل” با عنوان “ژاپن به مثابه قدرت اول جهانی” اعلام می‌شد، کتابی که یک تحول پارادیک ماتیک در جایگاه قدرت در نظام جهانی را ارائه داد، به این معنی که قدرت یک کشور را به جای ارزیابی از توانایی‌های نظامی‌اش در موارد غیر نظامی تعریف کرد. درست در […]
  • محاصره کننده، محاصره می‌شود؛ درسی از بازی شطرنج چینی(Go)
    در فیلم God Father زمانی به تصویر کشیده می‌شود که هنوز “باتیستا” بر کوبا مسلط بوده است، حکومتی که کوبا را به بزرگترین قمارخانه‌ی شبکه‌های مختلف مافیا تبدیل کرده بود. در این فیلم وقتی ” آل پاچینو ” که از رهبران مافیای آمریکا است و برای برگزاری جلسه مافیا به کوبا سفر کرده است، با دیدن صحنه‌ی کشته شدن یکی از تظاهر کنندگان با نگرانی نگاه می‌کند و می‌گوید کوبا دیگر تمام شد. چند سال بعد انقلاب کوبا شکل می‌گیرد و فیدل کاستروی ناسیونالیست به قدرت می‌رسد، ایالات متحده کار ابلهانه‌ای کرد که امروز بیشتر متخصصین بین‌المللی قبول دارند که […]
  • دنیای نفت: بروز امپراطور پوتین 
    کسانی‌که به سیاست خیلی علاقمندند به وی لقب “مارمولک ” داده‌اند که با طنزهایی اضافه می‌کنند “مارمولک لزج ” سال ۲۰۱۹ شاهد رخدادی بزرگ در دنیای نفت بودیم، اوایل تابستان نشست مشترکی بین ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه و محمد بن سلمان ولیعهد عربستان برگزار شد که طبق آن این هم‌پیمانان جدید توافق کرده‌اند یک میلیون و دویست بشکه نفت کمتر در سال آینده وارد بازار کنند خیلی‌ها از این تصمیم و اعتلاف بین عمده‌ترین تولید کننده‌ی اوپک و یک تولید کننده عمده‌ی دیگری که عضو اوپک نمی‌باشد خوشحال شده‌اند ولی آقای بیژن زنگنه از بزرگ مردان نفت ایران و […]
  • در هنگ‌کنگ چه می‌گذرد
    چند ماهی است که هنگ‌کنگ در التهاب شدیدی به سر می‌برد این التهاب تبعات اقتصادی و سیاسی مشخصی داشته است و فشار شدیدی بر “شی جین پینگ” رهبر چین وارد می‌کند. دولت چین دولت انگلستان را در جستجوی منافع اقتصادی و استعماریش عامل اصلی ایجاد این بحران معرفی می‌نماید و دولت انگلستان به هیچ وجه این ادعای دولت چین را قبول ندارد. ماجرا ابتدا شکل ساده‌تری داشت یک تظاهرات خیابانی یک میلیون نفری صلح‌آمیز، سپس یک تظاهرات خیابانی دو میلیون نفری صلح‌آمیز و بعد حمله قهرآمیز توسط تظاهرکنندگان به ساختمان قانون‌گذار هنگ‌کنگ که مقر دولت محلی هنگ کنگ نیز شده […]
  • وزن یک بانک و وزن یک کشاورز در انگلستان
    از جدال سیاسی که “بوریس جانسون” توسط حزب محافظه‌کار انگلستان برای مقام نخست‌وزیری آن کشور هنوز انتخاب شده است یک ماه نگذشته است که مسأله محافظه‌‍کاران انگلستان با و یا بی‌توافق، از اتحادیه اروپا خارج شدن است آقای جانسون وقتی نامزد مقام نخست‌وزیری بود در مقابل خود آقای جرمی هانت وزیر امورخارجه فعلی این کشور را داشت، آقای هانت برای انتخاب شدنش یک برنامه‌ی کتبی ده نکته‌ای ارائه داده بود که محتوای مشترک هر ده نکته خروج بدون توافق از اتحادیه اروپا بود ولی این رهبر محافظه‌کار صحبت‌هایی را هم کرد که شاید ارزششان کمتر از ده نکته‌ی انتخاباتی‌اش نبود […]
  • مخدوش شدن مرز اقتصاد و سیاست
    نویسنده: پروفسور مجتبی صدریا هزینه تبلیغات و اهمیت جایگاه تبلیغات در فعالیت‌های سیاسی بیش از پیش زیاد است، در بعضی مواقع قدری گزاف می‌شود که حتما باید انباشت قابل ملاحظه‌ی مالی داشت که بتوان این هزینه را تحمل کرد، این یکی دیگر از دلایل ادغام دو قدرت سیاسی و اقتصادی است. اگر انتخاب دونالد ترامپ به مقام ریاست جمهوری ایالات متحده یکی از شواهد آن است، دو سال اخیر نخست‌وزیری آقای Andrej Babis ، نخست‌وزیر جمهوری چک که مدتی است دچار مشکلاتی شده مورد دیگر است شاید عنوان “آگرو فِرت” برای شما آشنا نباشد ولی بزرگترین کارآفرین خصوصی جمهوری چک […]
  • بحران و تحول جوامع سرمایه‌داری
    سال ۱۹۰۴ بود وقتی فرانسه تصمیم گرفت چهره بین‌‍المللی خود را به مثابه پایتخت مد جهانی آرایش نماید از ۱۹۰۴ این کوشش ادامه داشته است در قرن بیست و یکم اصل و فرع کیف دستی یکی از برندهای معروف فرانسوی علامت شخصیت هر بانوی شیک پوش شد، این ماجرا حتی ابعاد فکاهی هم به خود گرفت، شعبه شانزلیزه این برند معروف، یک محل محبوب برای عکس‌های سلفی شد حتی به مراتب بیشتر از جلوی درب ورودی موزه لوور.اگر به نظر برندهای فرانسوی گران هستند و هزینه‌ی زیاد می‌آفرینند مهم است که بدانیم برای خود فرانسوی‌ها چهل و دو درصد البسه‌ای […]
  • از جنگ اقتصادی تا حمله به چند فرهنگی
    رهبرانی هستند که وجودشان و فعالیت‌هایشان و کلام‌شان مساله برانگیز است. هریک از تمدن‌های دنیا در روند تکامل خود و بروزشدن جهانی‌‍شان ویژگی‌هایی کسب کرده‌اند، اگر مثلا تمدن چین ویژگی‌اش تثبیت و رشد آیین‌ها بوده است، در ایالات متحده، که بحث است تمدن بگوئیم یا فرهنگ در پنجاه سال اخیر هم به خود و هم به جهان چهره‌ی چند فرهنگی از خود ارائه کرده است و این چهره تاثیرات بزرگ و مثبتی بر دنیا داشت یکی از ویژگی‌های عملی جامعه ایالات متحده در این دوران این بود که اگر با یک انگلیسی متعارفی صحبت می‌کردید و اسم کوچکتان خیلی عجیب […]
  • چگونه دنیا کوچک می‌شود
    آنچه ابتدا برملا شد، ماجرای حساب‌های مخفی بانک‌های سوئیس بود که به علت انگیزه اخلاقی چندان این افشاگری رخ نداد. اما مساله اساسی اموال و پول‌هایی بودند که از دست حساب‌گرانه مالیاتی کشورهای اروپایی فرار کرده و به سوییس پناه می‌بردند. مهم نبود که فرد صنعت‌گر باشد، رئیس یک شعبه قاچاق باشد و یا یک جنایت کار حرفه‌ای؛ اگر نقدینه داشت بانک‌های سوییسی با رعایت مخفی کاری اموالش را برایش نگاه می‌داشتند. عمدتاٌ مذاکرات سیاسی و دیپلماتیک بین دولت و بانک‌های سوییس و دُوَل اروپایی منجر به برملا شدن اسامی دارندگان این حساب‌ها می‌شود. به تدریج که مساله حقوق بشر […]
  • گام‌های کوچک و بزرگ اتحادیه اروپا
    داده‌ی مشخص و ملموسی در دنیای معاصر ثبت شده است و آن اینکه آلمان هدایت‌گر و قدرت اساسی اتحادیه اروپا است اگر تا دیروز این نقش آلمان در اتحادیه اروپا بیشتر از طریق وزنه‌ی مالی و اقتصادی آلمان تامین می‌شد اکنون با یک سورپرایز بزرگ چند روز اخیر و از طریق نقش سیاسی آلمان ملموس‌تر شده است وزیر دفاع آلمان به مثابه رئیس کمیسیون اتحادیه اروپا یعنی عملا رئیس جمهور اروپا انتخاب شده است، اگر چنین عنوانی جایز باشد. این انتخاب واکنش‌های وسیع و شدیدی چه در آلمان و چه در کل اروپا ایجاد کرده است خانم اورزولا فون در […]
  • شکل‌گیری اقتصادی نوین
    تواضع وقتی بیانگر یک قدرت اخلاقی باشد اثرگذاری‌اش خیلی زیاد می‌شود. اقامتم در ژاپن باید خیلی کوتاه می‌بود و خیلی کوتاه شد و در این مدت می‌بایست حداکثر کارایی و بهره‌گیری و بهتر فهمیدن آنچه که در حال تدوین است از سوی من انجام می‌گرفت. با فردی که ملاقات داشتم سابقاً در دانشکده مطالعات جامعه مرکزی توکیو باهم همکار بودیم، در آن دوره‌ی همکاری بیشتر مواقع در راهرو سلام و علیکی داشتیم و از حال هم باخبر می‌شدیم و گه‌گاهی هم پروژه‌ای، سمینار یا کارگاهی مشترکاً داشتیم با دفترش تماس گرفتم و پس از اطلاع‌دادن محدودیت اقامتم خواستار یک ملاقات […]
  • ما و قاره آسیا در تلاطم
    خبر بزرگی بود از روابط بین‌المللی و صحنه جالبی بود از قدم زدن رئیس جمهور ایالات متحده و رهبر کره شمالی در مرز بین کره جنوبی و کره شمالی که مضمون سومین دور مذاکرات رهبران دو کشور را به نمایش می‌گذاشت. لطفا اندکی نقشه جهان را در برار چشمان گران‌قدراتان قرار دهید و ببینید کره شمالی کجا قرار دارد، در این هفتاد سالی که از پایان جنگ در شبه جزیره کره می‌گذرد علی‌رغم تمام ختلافات سیاسی، دیدگاه‌ها و یا سیاست‌های اقتصادی کره شمالی با چین ولی به نحوی کره شمالی همواره مورد حمایت همه جانبه چین بوده است و حال […]
  • رهبران بزرگ ساختارهایی بزرگ می‌آفرینند
    استیو جابز بنیانگذار اَپل رفت. حالا ” جانی آو” رئیس طراحی شرکت اپل شد و حالا او این شرکت را به قصد ایجاد شرکت مستقل خودش ترک کرد. خبر شوک‌آوری برای اپل بود و به همین دلیل ۵ / ۱ درصد از ارزش سهام یک تیریلیون دلاری‌اش افت کرد. این افت حدوداً ۹ میلیارد دلار بود ولی شرکتی که یک تیریلیون ارزش دارد هنوز سرپاست. دلیل این سر پا بودن بسیار جالب است، این شرکت بزرگ در درون خود نهالستان‌هایی آفریده است که مدیر پرور است و این مدیران در هر زمینه‌ای، هر اتفاقی که بیفتد، امکان جانشین‌یابی دارند و […]
  • ایران در آسیای مرکزی
    آیا کورمال،کورمال می‌توان یک مسیر استراتژیک ایجاد کرد و بر آن مستقر شد؟ گرایش جدید سیاست خارجی ایران به تمرکز یافتن روی آسیا اهمیت زیادی دارد از یک طرف آقای اردوغان رئیس‌جمهور ترکیه به علت درگیری‌های متفاوتی که با ایالت متحده داشته‌اند و از طرف دیگر جایگاه آقای “گله” هدایت‌گر پیشین سیاست‌های داخلی و بین‌المللی ترکیه دیگر مثل قبل نیست. آقای گله در دو جبهه به ترکیه سمت داده بود از یک طرف مرد صندوق جهانی پول در ترکیه بود و به فعال‌ترین شکل، سیاست‌های مالی محافظه‌کاران نوین آمریکا را در ترکیه پیاده می‌کرد و از طرف دیگر پرچم عثمان‌گرایی […]
  • “نگرش جدید به اقتصاد و سیاست و جامعه”
    گفته می‌شود جمعیت بشر روی کره خاکی به هشت میلیارد نزدیک شده است اگر فقط جمعیت داخل کشور خودمان را در نظر بگیریم که هشتاد میلیون ارزیابی شده است و از آنجاییکه زیاد سنت مطالبه نداریم ولی بر‌عکس سنت خویشتن مظلوم پنداری ما ریشه عمیقی در روان دسته جمعی‌مان دارد با این شرایط، حال یک لحظه فرض کنیم که ادعای قاطبه ما مبنی بر بد بودن وضع اقتصادی جامعه درست است بنابراین یک تصویر منفی از وضع یک درصد جمعیت کره خاکی داریم که وضعش فاجعه است. یک سوال وضع بقیه چطور است؟ به قدری مطمئنیم که وضع بقیه بهتر […]
  • کنش ضابطه‌مند یکی از سرمایه‌داری‌ها
    در ادبیات علوم اقتصاد بحث برنامه‌ریزی اقتصادی فرانسه به مباثه یک برنامه‌ریزی هدایت‌گر در برابر برنامه‌ریزی اقتصادی شوروی سابق به مثابه یک برنامه‌ریزی تحمیلی/اجباری مطرح شده است. چند ماهی است فرانسه شاهد یک حرکت اعتراضی و اجتماعی وسیع با عنوان “جلیقه زرد‌هاست”، پس از بروز توانایی‌های این جنبش چندماهی طول کشید تا دولت فرانسه در برنامه‌ریزی و مدیریت اقتصادی‌اش تغییراتی بوجود آورد بازهم طبق همان بینش هدایتگر تغییرات اقتصادی فکر و پیشنهاد شد. ابتدا در درون دولت بخش‌های مختلف دیوان سالاری، چگونگی هماهنگ کردن خود را به بحث گذاشتند و سپس جمع‌بندی بحث‌شان را در اختیار اتحادیه‌های کارفرمایان فرانسه قرار […]
  • نگاهی مجدد به عربستان
    خالد ۶۲ ساله است اولین هتلش را در مکه ۱۴ سال پیش ساخت خیلی خوشحال بود. امروز ۱۶ هتل فقط در مکه و مدینه دارد ‌ می‌گوید سعی کردم هر سودی از سرمایه‌هایم به دست آوردم دوباره سرمایه‌گذاری کنم ولی هشت ماهی است خالد مسحور شده در بورس عربستان است دقیقا در همین مدتی که جنایت در قبال جمال خاشقچی در استانبول اتفاق افتاد تمام سیستم سیاسی عربستان را فلج کرده بود اتفاق دیگری هم در این کشور خاندانی در حال شکل‌گیری بود عربستان که تا مدتی پیش عمدتاً یک تولید کننده بزرگ نفت و گاز بود علی‌رغم اینکه شرکت […]
  • اتحادیه اروپا در مقابل نوکیسه‌های اروپای شرقی
    روسیه و کشورهای اروپای شرقی پس از فروپاشی شوروی که خود را از قیومیت شوروی سابق رها می‌افتند، در رده‌های مختلف حکومت‌ها از نظر سیاست اقتصادی نئولیبرال و از نظر فرهنگی- اجتماعی به شدیدترین گرایشات نژادپرستانه اروپا از جمله علیه مهاجران پیوستند. ویکتور اوربان نخست‌وزیر مجارستان شاید مشهورترین نماد این گرایش باشد. حزب سیاسی وی از مجموعه احزاب راست‌گرای اروپا معلق شد و قرار بر این شد که اتحادیه اروپا درباره ماهیت حزب وی که به «فیدز» معروف است دست به بررسی بزند و در مورد آن تصمیم بگیرد تا اساساً این گرایشات اروپای شرقی پس از فروپاشی شوروی که […]
  • ابزارهای سیاسی برای معاملات اقتصادی واشنگتن
    منطقه‌ای که چینی‌ها آنرا ” سیمکیانگ یا سیمجیانگ ” می‌نامند یا منطقه‌ی ” اویغور ” نشین چین، پکن خیلی کوشش کرده است که جمعیت سیمکیانگ را با مهاجرت دادن روستاییان ” هان ” به منطقه‌ای با جمعیت مسلمان کمتر تبدیل کند مهم اینکه منطقه، منابع طبیعی مهمی دارد و پکن مصمم است که کنترل کامل این منابع طبیعی را در دست نگه دارد هر چند وقتیکه معاملات کلان واشنگتن با پکن با مانع مواجه می‌شود کاخ سفید ناگهان از خواب بیدار می‌شود و آوای حقوق بشر اقلیت‌ها را در چین سر می‌دهد و در آن میان اویغورها جای ویژه‌ای دارند […]
  • حیطه‌های جدید اقتصاد
      اوکسفام یک نهاد مردمی بین‌المللی است، در سال ۲۰۱۸ پژوهشی انجام داد که نتایج آن، در آن زمان حیرت‌انگیز بود و مهم اینکه در شش سال اخیر نتایج جدید داده‌های سال ۲۰۱۳ را تایید می‌کند. مثلاً در ماه ژانویه ۲۰۱۷ بازهم اوکسفام گزارش اقتصادی از نابرابری‌های جهان داد طبق این گزارش ثروت خانوارهای دنیا ۲۴۱ تیریلیون دلار است که از این رقم فقط یک درصد جمعیت کره خاکی ۱۱۰ تیریلیون دلار را در اختیار دارد جالب است این نکته را هم در نظر بگیریم که ثروت ۸۵ نفر ثروتمندترین انسان‌های کره خاکیمان برابر است با ۵۰ درصد کل ثروت […]
  • سرمایه و سیاست
    یک تصویر کلی، پذیرفته شده و اندکی ساده‌انگارانه بر این پایه بود که در کشورهای صنعتی و فراصنعتی برخی از احزاب سیاسی مستقیم و غیر مستقیم منافع مشخص سرمایه را در مقطعی از رشد جامعه بیان نموده بر آن پایه در انتخابات شرکت کرده رای جمع‌آوری می‌کردند و سیاست را به سود سرمایه شکل می‌دادند. حداقلی که می‌توان گفت این است که در مورد خروج انگلستان از اتحادیه اروپا (یا برک‌ سیت) یک نمونه تحلیلی کامل پیچیده‌تر بودن مناسبات سرمایه و سیاست را می‌توان تحلیل کرد. نخست اشاره کنیم که در انگلستان همه‌ی سرمایه نه منافع مشترکی دارد و نه […]
  • انحصاری طلبی در بازارهای آزاد
      تقریباً یک‌ ماه از اعترافات آقای زوکربرگ مدیر عامل فیس‌بوک می‌گذرد. در این اعترافات دو سری مساله مطرح شده و هنوز هم بی پاسخ هستند؛ مسأله اول چگونگی پاسخ دادن توسط قانون‌گذاران کشورهای فراصنعتی به حیطه مدام در حال گسترش یافتن فضای مجازی است زوکربرگ در اعتراف نامه‌اش نتیجه‌گیری می‌کرد که ” باور دارد دولت‌ها و نهادهای ناظر نقش فعال‌تری در زیر نظر داشتن و بررسی نوع فعالیت‌های شرکت‌های بزرگ کنش‌گر در فضای مجازی باید داشته باشند نقشی که اساسا‌ً از طریق قواعد و قوانین دقیق‌تر برای دنیای اینترنت وی پیشنهاد می‌کرد می‌تواند جامع عمل بپوشد” جالب اینجاست هم […]
  • معادلات پیچیده اقتصادی و سیاسی چین
    چینی‌ها افسانه دوست دارند و افسانه‌ساز هستند وقتی در سال ۲۰۱۳ چین اعلام کرد که طرحی در دست دارد که طبق آن یک تریلیون دلار سرمایه‌گذاری در جاده‌ها، راه‌آهن‌ها و بنادر بازارهای در حال رشد از مغولستان تا مونته‌نگرو می‌خواهد سرمایه‌گذاری کند و این طرح عنوان BRI یعنی ابتکار کمر جاده‌ای ( که عنوان قرن بیست و یکمی جاده ابریشم اسطوره‌ای چین بود ) اعلام این طرح برای شرکت‌های صنایع ساختمانی چین نتایج بزرگی تقریبا در ۱۵۰ کشور ایجاد نمود در پرتو برنامه‌های اجرایی این اسطوره چین در سال ۲۰۱۶ ، ۲۳/۶ میلیارد دلار در سال ۲۰۱۸ ، ۱۴ میلیارد […]
  • دولت و قانون برای اقتصاد آزاد
    مشکلات بوجود آمده از کنش عوامل غیر اقتصادی در حیطه اقتصاد به خصوص اگر این عوامل سالم و توانمند نباشند به کرات صدمات جدی به حیطه اقتصاد وارد کرده‌‌اند به خصوص اگر درکشان از سرمایه به مثابه پول باشد و شخصیت حقوقی خودمختار سرمایه را نتوانند و نخواهند در نظر بگیرند، چنین رفتارهایی در اندیشمندان وارد به امور جامعه یا اقتصاد یک گرایش کلی مخالفت با مداخله دولت و دولتمردان را در حیطه اقتصادی بوجود آورده است و ناگهان بازار به مثابه یک پدیده خودمختار و خودبه‌خود سامان‌یاب در حیطه گفتمان‌های اجتماعی مطرح شده و پژواک‌می‌یابد اگرچه مبنای گفتمان بازار […]
  • ژاپن، پایداری یک امپراتوری
    از آغاز دوران مدرنیزاسیون ژاپن (۱۸۶۸ – آغاز میجی Meiji ) تا کنون امپراطور ” آکی هیتو” ( Akihito ) که در سال ۱۹۸۹ بر‌ مسند امپراطوری نشست چهارمین امپراطور این دوران است در عین حال صد و پنجاه ‌و دومین امپراتور ژاپن است. اگر ” هیرو هیتو ” (Hiro Hito ) پدر وی در رده‌ی امپراطور-خدایان بود امپراطور ” آکی هیتو ” بر جایگاه امپراطور-مردمی جلوس کرد دوران ” آکی هیتو ” مثل هر امپراطور دیگری در ژاپن نام ویژه‌ای دارد دوران ( Heisei ) ” هی س ” در این دوران امپراطور ” آکی هیتو ” سه اقدام […]
  • بحران فراگیر سرمایه‌داری
    در سال ۱۷۷۶ آدام اسمیت کتاب ثروت ملل را چاپ کرد. سرمایه‌داری در اوج رشدش بود و این کتاب علمی‌ترین بررسی سرمایه تا آن زمان بود. صد سال بعد کارل مارکسنیز به تحلیل و نقد سرمایه پرداخت. اگرچه هر دوی این بزرگان به درستی به مساله بحران دورهای سرمایه‌داری اشاره می‌کنند ولی نتیجه‌گیری‌هایشان کامال متضاد است. نتیجه‌گیری مارکس بر این مبناست که بحران‌های تکرار شده سرمایه‌داری سرانجامش انقالب اجتماعی است که منجر به سرنگونی آن نظام اقتصادی، سیاسی و  فرهنگی می‌شوند. آدام اسمیث نیز که این بحران‌ها را بررسی کرده است نتیجه‌گیری کامال متفاوتی ارائه می‌دهد. به نظر وی هر […]
  • علم اقتصاد نیازمند نوآوری
    در این چهل سالی که پس از دوران نوجوانی و جوانی تحصیلاتم در فرانسه از آن جامعه دور شده‌ام، چه برای کار و چه برای بازدید دوستان بارها به پاریس سفر کرده‌ام ولی امسال قصه دیگری بود. به سفارش دو شرکتی که مدتی مشاورشان بوده ام (یا بهتر است که بگویم coachشان بوده‌ام) برای شرکت و نظارت در بحث‌های جایزه محفل جوانان اقتصاددان فرانسه دعوتم کرده بودند. این اقتصاددانان جوان مساله ذهنی‌شان تکرار مبانی نظری اقتصاد یا الگوهای آکادمیک آن برای فعاالن حیطه‌های اقتصاد نیست بلکه آنان کوشش دارند با شنیدن فعالانه مشکلات و تناقضات کنشگران بنگاه‌های صنعتی و تجاری […]
  • وقتی غرق مشکلات می‌شویم چمن همسایه سبزتر است
    فشارهاي اقتصادي ناشي از تورم از يك طرف و فقدان اشتغال مناسب از طرف ديگر به انبوه زيادي از جمعيت كشورمان وارد مي‌شود. در چنين شرايطي افق‌هاي دوردست آن طرف مرزها با كمال تاسف هم‌اسطوره و هم‌سرابي براي گريز از اين نااميدي و دردهاي روزمره مي‌شود به جاي اينكه تبديل به ريال يا تومان بكنم چون نوسانات قيمت ارز هنوز پايان نيافته است. اگر اجازه دهيد به يورو ارقام را مطرح مي‌كنم. زن و شهري هستند و چهار فرزند دارند، در مسكن بي‌مهري، نظير مسكن مهر ما كه در فرانسه HLM ناميده مي‌شود سكني دارند و ماهيانه با هزار و […]